Jarenlang werd de “zoutaccu” aangekondigd als de batterij van de toekomst. Er verschenen berichten over zoutwateraccu’s, accu’s met gesmolten zout en allerlei andere veelbelovende technieken. Toch bleef een praktische thuisaccu op basis van natrium uit.
Nu lijkt dat te veranderen.
De eerste natrium-ionthuisaccu’s zijn aangekondigd en de eerste systemen zijn inmiddels ook in Nederland beschikbaar voor demonstratie en testen. Daarmee is natrium-ion geen toekomstmuziek meer, maar een technologie die de markt betreedt.
Waarom is natrium-ion interessant?
Van buiten ziet een natrium-ionaccu er hetzelfde uit als een moderne thuisaccu. Het verschil zit in de gebruikte materialen. In plaats van lithium, kobalt en andere schaarse grondstoffen wordt vooral gebruikgemaakt van natrium: een van de meest voorkomende elementen op aarde. Afhankelijk van de fabrikant worden daarnaast materialen zoals ijzer, mangaan of zink toegepast.
Daardoor kan de afhankelijkheid van kritieke grondstoffen afnemen en wordt de productie uiteindelijk waarschijnlijk goedkoper.
De eerste generatie is nog iets groter en zwaarder dan een moderne lithium-ijzerfosfaataccu (LFP). Zo weegt een 9,25 kWh natrium-ionaccu ongeveer 109 kilogram en heeft hij een inhoud van circa 112 liter. Voor een thuisinstallatie is dat echter nauwelijks een nadeel. Een accu staat immers jarenlang op dezelfde plek.
Onze praktijkervaring: groter is niet altijd beter
Bij Meten = Weten testen we inmiddels ruim anderhalf jaar thuisaccu’s in de praktijk. Daarbij kwamen we tot een verrassende conclusie.
Voor de meeste Nederlandse huishoudens is een enorme thuisaccu helemaal niet nodig.
Een accu van ongeveer 3 kWh, zoals de HomeWizard Battery van 2,8 kWh, blijkt in de praktijk verrassend effectief. Zelfs bij woningen met een warmtepomp of een elektrische auto.
Waarom?
Heel eenvoudig:
- In de winter is er meestal te weinig zonne-energie om een grote accu volledig te vullen.
- In de zomer is er juist zoveel opbrengst dat zelfs een grote accu al snel vol zit en de rest van de zonnestroom alsnog wordt teruggeleverd.
- Alleen in de lente en herfst wordt de accucapaciteit echt optimaal benut.
Daardoor staat een grote accu een groot deel van het jaar óf halfleeg óf volledig vol.
Onze voorlopige conclusie is daarom dat een capaciteit tussen 3 en 8 kWh voor de meeste huishoudens een veel logischere keuze is dan systemen van 15 of zelfs 20 kWh.
Laat je niet gek maken
Steeds vaker worden grote thuisbatterijen gepresenteerd als dé manier om veel geld te verdienen door goedkoop stroom op te slaan en later duur te verkopen.
Wij kijken daar genuanceerder naar.
De extreme prijsverschillen op de elektriciteitsmarkt zijn de afgelopen jaren al kleiner geworden. Bovendien kost iedere laad- en ontlaadcyclus energie. Een thuisaccu is dus geen verliesvrij systeem. Wie stroom meerdere keren omzet of bijvoorbeeld eerst opslaat in een thuisaccu en daarna in een elektrische auto, verliest steeds een deel van de energie.
Het echte voordeel van een thuisaccu zit daarom niet in handelen op de energiemarkt, maar in het zo lang mogelijk zelf gebruiken van je eigen zonnestroom. Daarmee beperk je de afname van elektriciteit uit het net en vergroot je je eigen energie-onafhankelijkheid.
De toekomst
De prijzen van thuisaccu’s zijn de afgelopen jaren spectaculair gedaald. Waar een paar jaar geleden duizenden euro’s voor enkele kilowatturen opslag normaal was, koop je tegenwoordig al een kwalitatief goede 5 kWh LFP-thuisaccu voor ongeveer €1.000.
Waarschijnlijk zullen de eerste natrium-ionaccu’s nog wat duurder zijn. Maar als de productie eenmaal op gang komt, verwachten wij dat ook deze techniek snel goedkoper wordt. De gebruikte grondstoffen zijn immers ruim beschikbaar en minder afhankelijk van geopolitieke spanningen.
Dat kan ervoor zorgen dat thuisaccu’s voor veel meer huishoudens bereikbaar worden.
Onze conclusie
De grootste ontwikkeling zit misschien niet in de overstap van lithium naar natrium, maar in een andere manier van denken.
Niet de grootste accu levert automatisch de hoogste besparing.
Een betaalbare thuisaccu van 3 tot 8 kWh, gecombineerd met slim energiegebruik, zal voor veel huishoudens meer opleveren dan een veel duurdere batterij die het grootste deel van het jaar nauwelijks extra waarde toevoegt.
Zoals altijd geldt bij Meten = Weten:
Door meten tot weten.
Meer weten: